Zabytek warty uwagi
Stojący przy rynku w Krościenku nad Dunajcem, zabytkowy kościół pod wezwaniem Wszystkich Świętych zasługuje na uwagę wszystkich, których interesują zabytki architektoniczne. Postanowiłem opisać ten obiekt w osobnym artykule zgodnie zresztą z obietnicą daną Czytelnikom w tekście na temat Krościenka. Zwiedzaniu kościoła warto poświęcić trochę czasu. Proponuje też uważnie przyjrzeć się niektórym elementom jego wystroju. Być może jego wygląd zewnętrzny nie zwraca aż tak dużej uwagi, jednak wnętrze mieści cenne skarby kultury.
Krótka historia parafii
Historia parafii, jak można się tego spodziewać, ściśle wiąże się z historią miejscowości. Zachęcam do zapoznania się z nią w artykule o tej miejscowości. Już na samym początku badania tematu, moje zdziwienie wzbudził fakt braku dokumentów na temat powstania kościoła i parafii. Moje wcześniejsze doświadczenia w tym zakresie przekonują mnie, iż zwykle kurie diecezjalne pieczołowicie przechowują dane dotyczące erekcji każdego kościoła. Dotyczy to również świątyń powstałych w średniowieczu. W parafii poinformowano mnie, że takich dokumentów nie ma. Prawdopodobnie zaginęły. Z tego powodu, podawaną w niektórych źródłach datę 1350r. należy traktować jako przybliżoną. Odnosi się to również do pożaru kościoła, który według tych informacji miał miejsce cztery lata po jego powstaniu. Są i tacy, którzy datują powstanie parafii na dużo wcześniejsze niż akt lokacyjny z 1348r. Z tamtych czasów, a więc z XIV wieku pochodzi prezbiterium kościoła. O gotyckim charakterze świadczą sklepienia krzyżowe. Natomiast nawa w swoim obecnym stanie, pochodzi już w z wieku XVI, a w następnym stuleciu dobudowano jeszcze przedsionek.
W 527r. przyłączono do parafii w Krościenku parafię ze Szczawnicy, która z powodu ubóstwa nie mogła sama utrzymać proboszcza, a po latach dołączono również parafię w Grywaldzie. Odnotowano szereg zatargów poszczególnych proboszczów z mieszczanami i wójtami. Nie jest to jednak zjawisko wyjątkowe. Podobne zatargi miały wówczas miejsce w wielu parafiach. Często zarówno jedna, jak i druga strona nadużywała swojej władzy i przywilejów. Od 1938r. kościół należy do diecezji tarnowskiej, a wspomniane parafie są już oddzielnymi jednostkami administracyjnymi.
Wnętrze kościoła Wszystkich Świętych
Najważniejsze rzeczy warte obejrzenia znajdują się wewnątrz świątyni. Na pierwszym miejscu trzeba wymienić gotycką chrzcielnicę, którą ponoć ofiarował w 1493r. sam król Jan Olbracht. Chrzcielnica jest zdobiona herbami z orłem w koronie. Gotyckie prezbiterium mieści wspaniały ołtarz główny oraz mniejsze ołtarze, przy których niegdyś odprawiano prywatne msze. Praktyka ta znikła w Kościele dopiero z wprowadzeniem przez Sobór Watykański II koncelebry. Można tu też zobaczyć stacje Drogi Krzyżowej. Na ścianach prezbiterium uwagę przyciąga polichromia ze scenami z życia św. Barbary. Malowidła te odkryto stosunkowo niedawno. Natomiast w nawie głównej można podziwiać polichromię namalowaną przez Jakuba Koraba z Nowego Targu i pochodzącą z końca XVI wieku. Jest to doskonały przykład tzw. Biblii dla biednych zawierający przemieszanie scen biblijnych i legendarnych. Wychodząc z kościoła warto jeszcze zatrzymać się na zewnątrz przed rzeźbą Męki Pańskiej dzieła Janosa.
Related posts:
- Kościół św. Marcina w Grywałdzie Kolejny zabytek Zabytki i historia od zawsze były moją...
Related posts brought to you by Yet Another Related Posts Plugin.